Op 28 april 2025 om 12:33 uur CEST trof een enorme stroomstoring Spanje en Portugal, waardoor het dagelijks leven op het Iberisch Schiereiland en in delen van Zuidwest-Frankrijk werd ontregeld. De stroomstoring legde het openbaar vervoer plat, schakelde verkeerslichten uit en verstoorde de telecommunicatie, wat de kwetsbaarheden van de onderling verbonden elektriciteitsinfrastructuur van Europa onderstreepte.
Ongekende stroomuitval op het Iberisch Schiereiland
De stroomstoring trof grote steden, waaronder Madrid, Lissabon en Barcelona. In Spanje daalde de elektriciteitsvraag van ongeveer 27,500 MW naar bijna 15,000 MW, wat wijst op een plotselinge en wijdverspreide systeemstoring. De stroomstoring trof ook regio's in Andorra en Zuidwest-Frankrijk, hoewel gebieden zoals Gibraltar, de Canarische Eilanden en de Balearen onaangetast bleven.
Onderzoek naar de oorzaak: atmosferische verschijnselen spelen een rol
Hoewel de exacte oorzaak nog onderzocht wordt, schreef de Portugese netbeheerder REN de storing toe aan "geïnduceerde atmosferische trillingen" – een zeldzaam fenomeen dat wordt veroorzaakt door extreme temperatuurschommelingen die leiden tot abnormale oscillaties in hoogspanningsleidingen. Deze gebeurtenis verstoorde de synchronisatie van het Europese elektriciteitsnet, wat leidde tot een cascade van storingen in het netwerk.
De Spaanse autoriteiten meldden aanzienlijke schommelingen in het elektriciteitsnet, maar hebben nog geen definitieve oorzaak kunnen vaststellen. Eerste analyses sluiten cyberaanvallen of sabotage uit.
Wijdverbreide verstoringen van infrastructuur en diensten
De stroomuitval had onmiddellijke en verstrekkende gevolgen:
- Openbaar vervoer:De metrosystemen in Madrid en Lissabon werden ontruimd en het treinverkeer in heel Spanje werd opgeschort.
- Vliegreizen: Luchthavens werkten op noodstroom, wat leidde tot aanzienlijke vertragingen en annuleringen.
- telecommunicatie: Mobiele netwerken ondervonden ernstige storingen, vooral wat betreft spraakoproepen.
- Verkeersmanagement: Verkeerslichten werkten niet, waardoor er verkeersopstoppingen ontstonden en de politie het verkeer handmatig moest regelen.
- HulpdienstenZiekenhuizen en hulpdiensten waren afhankelijk van generatoren om hun kritieke werkzaamheden in stand te houden.
Restauratie-inspanningen en voortdurende uitdagingen
De Spaanse netbeheerder Red Eléctrica de España (REE) schat dat het zes tot tien uur kan duren voordat de stroomvoorziening weer op volle toeren draait, terwijl REN in Portugal waarschuwde dat het wel een week kan duren voordat de stroomvoorziening weer volledig is genormaliseerd.
In de vroege ochtend van 29 april meldde REE dat meer dan 92% van de Spaanse elektriciteitsvraag was hersteld en dat alle transmissiestations operationeel waren.
Implicaties voor de Europese energie-infrastructuur
Dit incident onderstreept de noodzaak van meer veerkracht in de Europese energiesystemen. Deskundigen pleiten voor meer investeringen in decentrale energiebronnen (DER's), zoals zonnepanelen op daken, batterij-energieopslagsystemen (BESS) en microgrids, om de impact van grootschalige stroomuitval te beperken. Deze technologieën kunnen lokale ondersteuning bieden tijdens netstoringen en zo de continuïteit van essentiële diensten waarborgen.
De stroomuitval herinnert ons aan de complexiteit en onderlinge afhankelijkheid van moderne energienetwerken. Nu Europa de transitie naar hernieuwbare energie voortzet, blijft het waarborgen van de stabiliteit en veerkracht van het elektriciteitsnet een cruciale prioriteit.
BATTLINK Expert in batterij-energieopslagsystemen